Κουβέντα στην «αυλή» με την συγγραφέα Χαρά Ανδρεῒδου, με αφορμή την έκδοση του βιβλίο της «Η αγάπη είναι πόλεμος», που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις ΧαρΙώ
Τι ήταν αυτό που σας ώθησε να γράψετε αυτό το βιβλίο και γιατί επιλέξατε αυτόν τον τίτλο;
«Έρως – έρις», έλεγαν οι πρόγονοί μας και είχαν απόλυτο δίκιο. Είναι ένα δίπολο που βασιλεύει στη ζωή μας, αυτό που συνέχει κι αυτό που διαχωρίζει τα πράγματα, τις καταστάσεις, τα συναισθήματα, τους ανθρώπους. Ήθελα να μιλήσω γι’ αυτή τη διττή ιδιότητα των συναισθημάτων μας, για το πώς το κάθε τι έχει δύο όψεις, σαν ένα νόμισμα με τη μορφή του Ιανού, και πώς η αγάπη, η κάθε αγάπη, η κάθε σχέση, εμπεριέχει μέσα της κι έναν πόλεμο – εσωτερικό και εξωτερικό. Ο τίτλος προήλθε από ένα απόσπασμα ενός γάλλου διανοούμενου της Αναγέννησης, του George d’ Amboize, που έγραψε «Η αγάπη είναι πόλεμος, ανακωχή, ειρήνη, θάνατος και ζωή που βασιλεύουν εκ περιτροπής». Όταν τη διάβασα ένιωσα πως μέσα σε μία φράση βρήκα συμπυκνωμένη την πορεία της ύπαρξής μου. Αυτή τη συγκλονιστική φράση έχω και σαν μότο του βιβλίου μου.
Πόσα μυστικά, μα και πόσες αλήθειες «κρύβει» μέσα στις σελίδες του;
Αυτό θα το νιώσει ο κάθε αναγνώστης μόνος του καθώς θα διαβάζει τις σελίδες και θα ταυτίζεται – ή και όχι – με τους ήρωές μου. Δυο ήρωες, ένας άνδρας και μια γυναίκα, χωρίς ονόματα, χωρίς εξωτερικά διακριτικά χαρακτηριστικά, δυο άνθρωποι, δυο αρχετυπικές μορφές που κρύβουν μέσα τους ένα κομμάτι από τον καθένα μας. Αρκεί να έχεις τα μάτια να το αναγνωρίσεις – της ψυχής και της συνειδητότητας τα μάτια.
Πόση δύναμη έχουν τα θέλω των άλλων, στη ζωή των ηρώων σας και κατά πόσο η αγάπη μπορεί να λειτουργήσει λυτρωτικά γι’ αυτούς;
Είναι ένα από τα μεγαλύτερα διλήμματα που αντιμετωπίζουν, και οι δυο τους, όχι βεβαίως στον ίδιο βαθμό. Δεν είναι tabula rasa, έχουν μια ζωή πίσω τους, κουβαλούν τα φορτία της στους ώμους τους, προσπαθούν να τα χωρέσουν όλα μέσα σε μια νέα ζωή, σε ένα φωτεινό μέλλον, να μεταμορφωθούν χωρίς να χάσουν τον εαυτό τους. Τα καταφέρνουν; Πόσο εύκολο είναι να αφήσεις το κουκούλι σου και να μεταμορφωθείς σε χρυσαλλίδα χωρίς να πονέσεις, χωρίς να θυσιάσεις; Και πώς και σε ποιον βαθμό μπορείς να θυσιάσεις τους σημαντικούς άλλους της ζωής σου; Αξίζει να το κάνεις; Μπορεί ο έρωτας να είναι το μαγικό ραβδί της νεραϊδονονάς; Υπάρχουν νεραϊδονονές; Για όλους;
Τι χαρακτηρίζει του ήρωες του βιβλίου σας;
Η αυτοσυνειδησία. Ξέρουν ποιοι είναι, συνειδητοποιούν κάθε πτυχή και κάθε πλευρά του εαυτού τους, περπατούν συνειδητά πάνω στον κάνναβο της ζωής τους, ζυγίζουν κάθε τους απόφαση, προβλέπουν τις συνέπειες, προλέγουν τις εκδοχές κάθε πιθανού μέλλοντός τους – είτε μαζί είτε χώρια. Δεν εθελοτυφλούν και δεν βαυκαλίζονται.
Υπήρξαν στιγμές κατά τη συγγραφή, που η ροή της ζωής των ηρώων, σας δημιούργησαν δεύτερες σκέψεις που θα οδηγούσαν σε αλλαγή ρόλων ή που πιθανόν θα έδιναν και διαφορετική τροπή στην ιστορία;
Οι ήρωες μου -σε κάθε βιβλίο μου- είναι ζωντανοί, αυτόνομοι, ανεξάρτητοι. Γι’ αυτό συνήθως ξεκινάω να γράφω ένα βιβλίο ξέροντας για τι ακριβώς θέλω να μιλήσω αλλά μη γνωρίζοντας ακριβώς το τέλος. Το τέλος προκύπτει μέσα από τον χαρακτήρα των ηρώων μου, τη ψυχοσύνθεσή τους, τις πεποιθήσεις τους, την κοσμοθεωρία τους και – κυρίως – τις αντοχές τους. Πώς θα έγραφα γι’ αυτούς αν δεν ήταν ζωντανοί μέσα μου;
Τελικά η αγάπη είναι πόλεμος;
Είναι;
Τι μήνυμα θα στέλνατε στους αναγνώστες για να διαβάσουν το «Η αγάπη είναι πόλεμος»;
Αν θέλουν να κάνουν ένα ταξίδι μέσα τους, αν θέλουν να δουν την πραγματικότητα κατάματα, αν θέλουν να πετάξουν αλλά και να στριμωχθούν, να αναγνωρίσουν την πολυπρισματικότητα, την οικουμενικότητα και τη διαχρονικότητα όχι μόνο της ζωής αλλά και της Τέχνης, τότε ναι, ας το διαβάσουν. Θα χαρώ να γίνουν συνοδοιπόροι μου.
Η Χαρά Ανδρεΐδου είναι συγγραφέας, επιμορφώτρια ενηλίκων, δασκάλα δημιουργικής γραφής, εκπαιδευτικός. Γεννήθηκε και ζει στη Θεσσαλονίκη. Έχει σπουδάσει, σε ελληνικά και ξένα πανεπιστήμια, Παιδαγωγικές Επιστήμες, Αρχαιολογία και Ιστορία της Τέχνης, Μουσειολογία, Επιμέλεια Κειμένων. Είναι διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής ΑΠΘ και έχει μεταπτυχιακό στην Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση. Νιώθει ευτυχής που έχει κατορθώσει να συνδυάσει τις μεγάλες της αγάπες – συγγραφή, διδασκαλία, έρευνα – μέσα από τα πεδία στα οποία δραστηριοποιείται και που δεν μένουν ποτέ στάσιμα.
Ως συγγραφέας, στα λογοτεχνικά της έργα ψάχνει κάτω από την επιφάνεια και τις έτοιμες, τυποποιημένες λύσεις της πάντα βιαστικής καθημερινότητάς μας, προσπαθεί να ανιχνεύσει, να αναγνωρίσει, να κατανοήσει τις βαθιές πτυχές και τις κινητήριες δυνάμεις κάθε ανθρώπου, κάθε συμπεριφοράς, κάθε σχέσης, χωρίς αφορισμούς και χωρίς συγχωροχάρτια.
Ως δασκάλα δημιουργικής γραφής, γνωρίζοντας στην πράξη όλες τις πλευρές, τις διαδικασίες και τις αλληλεπιδράσεις του χώρου, έχει σχεδιάσει μεθόδους μύησης στη δημιουργική γραφή, τις οποίες και διδάσκει στα Εργαστήριά της (Δημιουργικής Γραφής, Παραμυθιού) με εξαιρετικά αποτελέσματα. Οι μέθοδοι αυτές αφορούν το έργο και όχι τη θεωρία, τη γραφή και όχι την ακρόαση, για όλους όσοι θέλουν να μυηθούν στον μαγικό κόσμο της λογοτεχνίας· γι’ αυτό άλλωστε ονομάζονται «εργαστήρια» και όχι «σεμινάρια».
Η περιπέτειά της στη θάλασσα της γραφής ξεκίνησε πριν από μερικά χρόνια. Έργα της είναι τα μυθιστορήματα:
- «Η αγάπη είναι πόλεμος» (Εκδόσεις Ψυχογιός, 2011)
- «Ημερολόγια διαδρομών» (Εκδόσεις Ψυχογιός, 2013)
- «Στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα» (Εκδόσεις Λιβάνη, 2014)
- «Τα άδεια κουτιά» (Εκδόσεις Λιβάνη, 2016)
- «Ένα χνάρι στο χώμα» (Εκδόσεις Κάκτος, 2022)
- «Η αγάπη είναι πόλεμος» (επανέκδοση από τις Εκδόσεις ΧαρΙώ, 2025)
Το βιβλίο «Η αγάπη είναι πόλεμος» από τις Εκδόσεις ΧαρΙώ είναι η επανέκδοση του πρώτου της μυθιστορήματος, στην οποία προχώρησε με ιδιαίτερη αγάπη και συγκίνηση.
Όπως λέει η ίδια: «Δεν ζωγραφίζω, δεν χορεύω, δεν ξέρω να παίζω μουσική, ο δικός μου τρόπος για να εκφράζομαι είναι με τις λέξεις…»
Παύλος Ανδριάς για τον aylogyros news
